Dossiers

In de dossiers staat informatie over inhoudelijke onderwerpen die in veel gemeenten spelen.

Aardgasvrije wijk

Aardgasvrije wijken

In 2050 moeten alle huizen in Nederland van het aardgas af zijn. Een enorme opgave, waarin gemeenten een centrale rol spelen. Als raadslid krijg je daar nu al mee te maken.

Beheer openbare ruimte

Beheer Openbare Ruimte

De gemeente is verantwoordelijk voor beheer en onderhoud van de openbare ruimte. De raad bepaalt op welk kwaliteitsniveau dat gebeurt.

Bodemdaling | Dossier Kennispunt lokale politieke partijen

Bodemdaling

Op veel plekken in ons land daalt de bodem. Dat geeft problemen, bijvoorbeeld voor funderingen. Een gemeentelijke aanpak is nodig om deze problemen te voorkomen of te verminderen.

Burgerparticipatie

Burgerparticipatie

Inwoners denken, doen en beslissen steeds actiever mee in de gemeente. Wat zijn de regels en mogelijkheden daarvoor? En wat betekent het voor je werk als raadslid?

Circulaire economie

Circulaire economie

Nederland wil in 2050 grondstoffen steeds opnieuw gebruiken en geen afval meer produceren. Gemeenten dragen hieraan bij door duurzaam in te kopen en afval te scheiden.

Cultuur | Dossier Kennispunt Lokale politieke partijen

Cultuur

De gemeente is wettelijk verantwoordelijk voor een bibliotheekvoorziening en lokaal erfgoed. Daarnaast kan de gemeente zelf kiezen hoe zij bewoners op andere manieren met kunst en cultuur laat kennismaken, bijvoorbeeld met theater, tentoonstellingen en cultuureducatie.

Dierenwelzijn - Dossier Kennispunt Lokale Politieke Partijen

Dierenwelzijn

In de gemeente leven veel dieren: gezelschapsdieren, landbouwdieren en wilde dieren. De gemeente kan maatregelen nemen om het welzijn van deze dieren te bevorderen.

Digitale veiligheid | Kennispunt Lokale Politieke Partijen

Digitale veiligheid

Digitalisering biedt naast kansen ook bedreigingen. Hoe maken gemeenten zichzelf en hun inwoners en bedrijven daartegen weerbaar?

eenzaamheid

Eenzaamheid

Eenzaamheid is een groot maatschappelijk probleem. De gemeente speelt een rol in de aanpak ervan.

Geluid

Geluid

De overheid stelt regels om geluidsoverlast te beperken. De meeste van die regels gaan op in de Omgevingswet. Gemeenten spelen een rol in de uitvoering daarvan.

Gemeentelijke dienstverlening

Gemeentelijke dienstverlening

Gemeenten verlenen diensten aan inwoners, ondernemers en organisaties. De raad heeft invloed op de kwaliteit van die dienstverlening.

Grondbeleid | dossier Kennispunt Lokale Politieke Partijen

Grondbeleid

Gemeenten willen voor hun inwoners woningen bouwen, parken aanleggen en buurthuizen en bedrijven een plek geven. Grondbeleid is een middel om dat mogelijk te maken.

Huisvesting statushouders | Dossier Kennispunt lokale politieke partijen

Huisvesting statushouders

Gemeenten moeten statushouders huisvesting bieden. Door het tekort aan sociale huurwoningen is dat een grote opgave.

Inburgering

Inburgering

Sinds de inwerkingtreding van de Wet Inburgering op 1 januari 2022 hebben gemeenten een belangrijke rol bij de begeleiding van nieuwkomers die inburgeringsplichtig zijn.

Toegankelijkheid

Inclusie en toegankelijkheid

In een inclusieve gemeente kunnen alle inwoners meedoen. Gemeenten moeten een plan opstellen om inclusie en toegankelijkheid te bevorderen.

Infrastructuur

Infrastructuur

Wegen en water houden niet op bij gemeentegrenzen. Welke invloed heeft de gemeente op de infrastructuur op haar grondgebied?

Jeugdhulp

Jeugdhulp

De gemeente is verplicht hulp te bieden aan jongeren die dat nodig hebben, bijvoorbeeld vanwege een beperking, stoornis, aandoening of opgroeiproblemen.

Klimaatverandering

Klimaatadaptatie

Klimaatverandering leidt tot extremer weer. Dat kan op den duur maatschappelijke en economische schade veroorzaken. Wat kun je als gemeente doen om dat te voorkomen?

Laaggeletterdheid

Laaggeletterdheid

Veel mensen in ons land kunnen niet goed genoeg lezen, schrijven of rekenen om mee te kunnen doen. Gemeenten moeten hen helpen die vaardigheden te verbeteren.

Dossier Landbouw | Lokale Politieke Partijen

Landbouw

De landbouw moet verduurzamen en speelt een cruciale rol in de strijd om de schaarse ruimte in ons land. Welke invloed heeft de gemeente hierop?

Bron: Directe voorlichting. https://www.flickr.com/photos/132590650@N02/17149514026/

Locaties opvang asielzoekers

Gemeenten spelen een cruciale rol in de opvang van asielzoekers. Zoveel mogelijk vrijwillig, maar het Rijk werkt aan een ‘spreidingswet’ om hen hiertoe, indien nodig, te kunnen verplichten.

Lokale gezondheid | Lokale politieke partijen

Lokaal gezondheidsbeleid

Gezonde inwoners maken een gezonde gemeente. De wet verplicht gemeenten om de gezondheid van inwoners te versterken en te beschermen.

Lokale economie

Lokale economie

Bedrijven zorgen voor banen, inkomsten en levendigheid. De gemeente speelt een belangrijke rol in het versterken en stimuleren van de lokale economie.

Lokale media

Lokale media

Lokale media informeren inwoners en houden politici en bestuurders scherp. De gemeenteraad heeft een verantwoordelijkheid voor het in stand houden van deze media.

Luchtkwaliteit

Luchtkwaliteit

Schone lucht is belangrijk voor mens en natuur. Gemeenten kunnen veel doen om de luchtkwaliteit voor hun inwoners te verbeteren. 

Maatschappelijk vastgoed

Maatschappelijk vastgoed

Gemeenten kunnen gebouwen of terreinen met een publieke functie gebruiken voor maatschappelijke doelen en het vergroten van de leefbaarheid in hun gebied.

Daklozenopvang

Maatschappelijke opvang/Daklozenopvang

Ons land telt een groot aantal dak- en thuislozen. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor maatschappelijke opvang en begeleid wonen. Daarmee spelen zij een belangrijke rol in de opvang van dak- en thuislozen.

Omgevingswet

Omgevingswet

Hoe bereid je je als raadslid voor op de Omgevingswet die op 1 januari 2022 van kracht wordt? Dit kennisdossier zet de belangrijkste informatie daarover op een rij.

Ondermijnende cirminaliteit

Ondermijnende criminaliteit

Gemeenten krijgen soms te maken met ondermijning. Wat is dat en wat kun je ertegen doen?

Onderwijs

Onderwijs

Onderwijs is een grondrecht. Wat zijn de verantwoordelijkheden van gemeenten?

Dossier openbaar vervoer

Openbaar vervoer

Openbaar vervoer is regionaal georganiseerd. Hoe kan de gemeente inwoners hiervan optimaal gebruik laten maken?

Participatiewet

Participatiewet

De Participatiewet moet ervoor zorgen dat meer mensen werk vinden, ook mensen met een arbeidsbeperking. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor uitvoering van deze wet.

Passend onderwijs

Passend onderwijs

Alle kinderen moeten naar een school kunnen die past bij hun kwaliteiten en mogelijkheden. Scholen hebben hiervoor een zorgplicht. Gemeenten zijn wettelijk verplicht om scholen daarbij te ondersteunen.

Raadsbreed akkoord

Raadsbreed akkoord

Sommige gemeenten kiezen na de verkiezingen voor een raadsbreed akkoord in plaats van voor een coalitieakkoord. Hoe werkt dat en wat zijn de voordelen?

Referendum

Referendum

Op basis van een referendumverordening kunnen gemeenten een referendum houden. Dat kan op initiatief van de raad of van inwoners.

Regionale Energie strategie

Regionale Energie Strategie (RES)

In 30 regio’s maken gemeenten, provincie en waterschappen samen een Regionale Energiestrategie (RES). In dit kennisdossier staat hoe dat werkt.

Dossier Schoon oppervlaktewater | Kennispunt Lokale Politieke Partijen

Schoon oppervlaktewater

Het waterschap zorgt ervoor dat ons oppervlaktewater schoon is. Het werkt daarbij samen met andere overheden, zoals gemeenten.

Schuldhulpverlening

Schuldhulpverlening

Zo’n 1,4 miljoen huishoudens in Nederland hebben problematische schulden of lopen het risico daarin te belanden. Gemeenten zijn wettelijk verplicht hen daarbij hulp aan te bieden.

Sport

Sport

Door mogelijkheden om te sporten aan te bieden en de openbare ruimte slim in te richten, kan de gemeente inwoners stimuleren meer te bewegen en te sporten.

Dossier Stikstof | Kennispunt Lokale Politieke Partijen

Stikstof

De uitstoot van stikstof in Nederland moet omlaag. Het Rijk neemt daar, samen met de provincies, maatregelen voor. Gemeenten zijn hier op verschillende manieren bij betrokken.

Sustainable Development Goals (SDG’s)

Sustainable Development Goals (SDG’s)

De Verenigde Naties hebben duurzaamheidsdoelen (SDG’s) vastgesteld. Alle 193 lidstaten hebben deze duurzaamheidsdoelen ondertekend. Je kunt de doelen in je eigen gemeente in de praktijk brengen.

uitdaagrecht

Uitdaagrecht (Right to Challenge)

Bij uitdaagrecht kunnen inwoners of maatschappelijke organisaties de gemeente vragen taken aan hen over te dragen als zij denken die beter of goedkoper te kunnen uitvoeren. Het kabinet wil het ‘uitdaagrecht’ een sterkere wettelijke basis geven.

Veiligheid | Lokale Politieke Partijen

Veiligheid

Inwoners moeten zich veilig voelen in hun gemeente. De raad stelt het veiligheidsbeleid van de gemeente vast en controleert de uitvoering.

Vuurwerk

Vuurwerk

Vanaf de jaarwisseling 2019-2020 mogen gemeenten vuurwerk in de hele gemeente verbieden, als zij vinden dat dit nodig is om gevaar, schade of overlast te voorkomen.

Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz)

Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz)

Op 1 januari 2020 is de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) in werking getreden. Welke gevolgen heeft dat voor gemeenten?

WMO

Wmo

Inwoners moeten zelfstandig kunnen meedoen in de samenleving. Als dat niet lukt, is het de taak van de gemeente hen daarbij te helpen.

Woonbeleid

Woonbeleid

In de meeste regio’s zijn te weinig woningen. Gemeenten hebben invloed op hun lokale voorraad aan koopwoningen en betaalbare huurwoningen.